Verslag DUTCH FRIDAY - 55 jaar Neerlandistiek in Trieste

door D. Ross / 14 december 2018

Op 30 november jongstleden heeft de afdeling Nederlands van het Departement IUSLIT/Opleiding Tolk-Vertaler (SSLMIT), Universiteit van Trieste, haar 55-jarig bestaan gevierd, voor de gelegenheid omgedoopt tot Dutch Friday.

De gastsprekers waren bijna allen oud-studenten van de SSLMIT. De ochtend was gewijd aan het thema “Conferentietolken en jeugdsentiment: een blik op de neerlandistiek en het onderwijs conferentietolken in Trieste”. Een eerste korte lezing was van Dolores Ross die vertelde hoe het Nederlands in 1963 is ontstaan op de toenmalige tolkenschool, indertijd één van de weinige tolkenscholen in Europa en de enige in Italië. Na een eerste periode van vallen en opstaan, waarbij het schaarse onderwijs Nederlands vooral werd gedirigeerd vanuit de tolkenschool van Genève, is tegen eind jaren zeventig een bloeiperiode aangetreden voor het Nederlands. De toen aangetreden Rita Snel Trampus leidde de vakgroep met ferme hand, ze zorgde voor een prominente plaats van het onderwijs Nederlands op de SSLMIT, en menig afgestudeerde tolk en vertaler met Nederlands als tweede taal vond een betrekking bij de Europese instellingen. In de jaren negentig kwam geleidelijk een einde aan deze hoogtijdagen. De concurrentie werd fel, de opleidingen voor tolk/vertalers schoten als paddenstoelen uit de grond, de arbeidsmarktperspectieven veranderden. Desondanks heeft het Nederlands altijd goed stand weten te houden, qua studentenaantallen en ook wat betreft belangstelling voor de taal en cultuur.
Na deze terugblik op 55 jaar Nederlands kreeg het publiek een “amarcord”-toespraak van Stefano Ondelli, eveneens een alumnus en thans directeur van het talencentrum van de universiteit. Hij haalde herinneringen op aan de tijd dat hij voor tolk studeerde: van internet was er nog geen sprake, de buitenlandse dagbladen op het treinstation waren het voornaamste leermateriaal om de tolk- en vertaalvaardigheid te verbeteren (voor het Nederlands was dat hooguit een weinig actuele uitgave van De Telegraaf) en bandopnames waren alleen weggelegd voor de happy few.
Na dit staaltje jeugdsentiment was het de beurt van Carlo Marzocchi, voormalig tolk bij het Europees Parlement en tegenwoordig adviseur bij de Europese Raad van ministers. Zijn lezing richtte zich op de overeenkomsten tussen Nederland en Italië, die van founding fathers van de Europese Gemeenschap zijn uitgegroeid tot lastige lidstaten van de Europese Unie. Deze lezing werd gevolgd door een rondetafelgesprek tussen vier oud-studenten (Lorenza Paviani, Daphne Ross, Italo Rubino, Lucia Tomada Magris), die allen voor de Europese instellingen hebben gewerkt of nog werken. Vervolgens werd het publiek getracteerd op een terugblik van Riccardo Daino en Riccardo Valentini, twee recent afgestudeerde tolken die respectievelijk in Bern en Londen werken. De ochtend werd afgesloten met een toespraak van Johan Verboom, consul-generaal van Nederland in Italië.
Het middagprogramma begon met een lezing over sociaal tolken van Pascal Rillof, directeur van ENPSIT, European Network for Public Service Interpreting and Translation, en eindigde met een masterclass voor de MA-studenten conferentietolken georganiseerd door tolken van het Europees Parlement.
Dutch Friday was een intensieve dag, die op een brede publieke belangstelling kon rekenen. Dit was voor een goed deel te danken aan de bijdrage van de alumni. Zij zijn met plezier naar Trieste gekomen om hulde te brengen aan een afdeling Nederlands die hun indertijd goede arbeidskansen heeft opgeleverd. Voor de huidige vakgroep was Dutch Friday een forse stimulans om verder aan de weg te timmeren en te investeren in onze studenten, die in de regel goed gemotiveerd zijn en de Nederlandse taal en cultuur gretig verwerven.
Dutch Friday is gefinancierd door het Departement IUSLIT, de Nederlandse Taalunie en de vereniging Lagelanden-Terrebasse. De simultaanvertolking was in handen van Paola Gringiani en MA-studenten. Het evenement is georganiseerd door Paola Gringiani, Paola Gentile en Dolores Ross.